PKP Cargo wystąpiło z żądaniem o gigantyczne odszkodowanie od Skarbu Państwa. Chodzi o kwotę 1 miliarda 522 milionów 424 tysięcy złotych, której spółka domaga się w związku z realizacją tzw. „decyzji węglowej” z lipca 2022 roku, wydanej jeszcze za rządów premiera Mateusza Morawieckiego. PKP Cargo uzasadnia swoje żądanie tym, że spółka, jako podmiot kontrolowany przez Skarb Państwa, została zobowiązana do wykonania zadań administracyjnych, które w jej ocenie nie zostały odpowiednio sfinansowane przez rząd. Roszczenie zostało skierowane bezpośrednio do Premiera Donalda Tuska oraz Ministra Aktywów Państwowych.
PKP Cargo chce odszkodowanie od rządu Tuska
Źródłem konfliktu jest decyzja administracyjna z lipca 2022 roku, wydana przez ówczesnego Premiera Mateusza Morawieckiego. Dokument nakładał na PKP Cargo obowiązek przetransportowania dużych ilości węgla zakupionego przez spółki PGE Paliwa oraz Węglokoks. Decyzja ta miała na celu szybkie zabezpieczenie dostaw surowca energetycznego w sytuacji kryzysowej, kiedy to Polska, po ograniczeniu importu węgla z Rosji, borykała się z niedoborami surowca. Zgodnie z treścią komunikatu, PKP Cargo wykonało nałożone obowiązki, jednak nie otrzymało od Skarbu Państwa rekompensaty finansowej. Firma podkreśla, że zgodnie z ustawą o zarządzaniu kryzysowym, takie działania powinny być finansowane ze środków publicznych, a nie pokrywane z budżetu przedsiębiorstwa.
PKP Cargo zaznacza, że kluczowym elementem sporu jest niewykonanie przez Skarb Państwa obowiązku zawarcia z PKP Cargo umowy finansującej realizację zadania. Spółka twierdzi, że została zmuszona do działania w trybie nadzwyczajnym, ponosząc przy tym znaczne koszty logistyczne i operacyjne. Według PKP Cargo, decyzje rządu PiS były podejmowane w pośpiechu, w warunkach presji politycznej i gospodarczej, a ich konsekwencje finansowe do dziś obciążają przedsiębiorstwo, które boryka się z ogromnym kryzysem. W efekcie znajdują się w procesie sanacyjnym spółka zdecydowała się wystąpić o pełne odszkodowanie za poniesione straty. W komunikacie giełdowym wskazano jasno, że jeśli żądana kwota 1,52 mld zł nie zostanie zapłacona w wyznaczonym terminie, PKP Cargo planuje do końca roku złożyć pozew przeciwko Skarbowi Państwa. Sprawa trafi wówczas do sądu powszechnego.
Czytaj też: Wzrost gospodarczy Polski to fakt! Możemy przegonić kraje UE
Dla obecnego rządu Donalda Tuska to niewygodna sytuacja. Choć wniosek o odszkodowanie został złożony teraz, jego źródłem są decyzje administracyjne poprzedniego gabinetu. W praktyce oznacza to, że PKP Cargo domaga się pieniędzy od obecnego rządu za skutki działań podjętych za czasów Morawieckiego.
A kto nakazał spółce PKP Cargo niewywiązanie się z kontraktów i awaryjny przewóz węgla z importu 🤔
— Marek Józefiak (@MarekJozefiak) July 24, 2024
Sytuacja PKP Cargo
PKP Cargo od kilku lat boryka się z narastającymi trudnościami finansowymi. Spółka, będąca jednym z kluczowych przewoźników towarowych w Polsce i Europie Środkowo-Wschodniej, w ubiegłym roku rozpoczęła formalny proces sanacyjny. Celem tego postępowania jest uzdrowienie kondycji finansowej firmy i zabezpieczenie jej przed upadłością. Realizacja „decyzji węglowej” w 2022 roku miała, według władz spółki, istotny wpływ na jej sytuację ekonomiczną. Zwiększone koszty przewozów, brak zwrotu poniesionych wydatków oraz ograniczenia w kontraktach komercyjnych doprowadziły do znacznych strat. Z tego powodu PKP Cargo zdecydowało się na kroki prawne wobec Skarbu Państwa.
Na moment publikacji komunikatu rząd Tuska nie odniósł się publicznie do roszczenia PKP Cargo. Zarówno Kancelaria Premiera, jak i Ministerstwo Aktywów Państwowych nie przedstawiły stanowiska w tej sprawie. Nie wiadomo również, czy między stronami toczą się rozmowy mające na celu ugodowe rozwiązanie sporu. Zarządca masy sanacyjnej PKP Cargo poinformował natomiast, że spółka zamierza podjąć wszelkie kroki prawne w celu odzyskania należnych środków. W ocenie władz firmy, brak reakcji ze strony rządu może oznaczać konieczność długotrwałego postępowania sądowego, które potrwa wiele miesięcy, a nawet lat.
Czytaj też: Kryzys w PKP Cargo się nasila! Wojewódka: PiS zrobiło sobie ze spółki prywatny folwark
Jeśli sprawa trafi do sądu, będzie to jeden z największych procesów odszkodowawczych przeciwko Skarbowi Państwa w historii polskiego sektora transportowego. W grę wchodzi nie tylko ogromna kwota, ale i precedens prawny – kwestia finansowania zadań zleconych przedsiębiorstwom państwowym w sytuacjach kryzysowych. Choć sprawa dotyczy decyzji podjętych za rządów Mateusza Morawieckiego, formalnie to obecny rząd Donalda Tuska będzie musiał się z nią zmierzyć.
Najnowsze wyniki PKP Cargo. Spółka powoli wychodzi z kryzysu?
